NepalSays/ सुवा (फिजी)

सम्पादकीय सारांश

Verified

चीनको मिसाइल परीक्षण प्रशान्त क्षेत्रमा मुख्य एजेन्डा बन्यो।

फिजीमा प्रशान्त राष्ट्रका विदेशमन्त्रीहरूको बैठक जारी।

न्यूजिल्यान्डले संयुक्त प्रतिक्रिया दिन आग्रह गर्यो।

अष्ट्रेलियाले पनि सुरक्षा चिन्ता दोहोर्‍यायो।

प्रशान्त राष्ट्रहरू साझा धारणा बनाउन प्रयासरत।

चीनले हालै गरेको आणविक क्षमता बोकेको ब्यालिस्टिक मिसाइल परीक्षणपछि प्रशान्त क्षेत्रका राष्ट्रहरूमा सुरक्षा चिन्ता बढेको छ। यही विषयलाई केन्द्रमा राखेर फिजीको राजधानी सुवामा प्रशान्त टापु राष्ट्रका विदेशमन्त्रीहरूको बैठकमा व्यापक छलफल भइरहेको छ। क्षेत्रीय सुरक्षा, बाह्य शक्तिहरूको बढ्दो प्रभाव तथा प्रशान्त महासागरलाई शान्त क्षेत्रका रूपमा कायम राख्ने विषय बैठकको प्रमुख एजेन्डा बनेको छ। चीनको मिसाइल परीक्षणले प्रशान्त क्षेत्रको रणनीतिक सन्तुलनमा नयाँ प्रश्न उठाएको भन्दै सदस्य राष्ट्रहरूले साझा धारणा बनाउने प्रयास गरिरहेका छन्। यो बैठकलाई आगामी प्रशान्त टापु फोरमका लागि महत्त्वपूर्ण तयारीका रूपमा पनि हेरिएको छ।

न्यूजिल्यान्डका विदेशमन्त्री विन्स्टन पिटर्सले प्रशान्त राष्ट्रहरूले राष्ट्रिय स्वार्थभन्दा माथि उठेर क्षेत्रीय सुरक्षाका विषयमा साझा आवाज उठाउनुपर्ने बताएका छन्। उनले चीनको मिसाइल परीक्षणलाई गम्भीर रूपमा लिनुपर्ने उल्लेख गर्दै प्रशान्त क्षेत्रको स्थायित्व र शान्ति जोगाउन एकीकृत रणनीति आवश्यक रहेको बताए। अष्ट्रेलियाले पनि परीक्षणप्रति आफ्नो चिन्ता दोहोर्‍याउँदै क्षेत्रीय साझेदारबीच समन्वय बढाउनुपर्नेमा जोड दिएको छ।

यद्यपि सबै प्रशान्त राष्ट्रको धारणा भने समान छैन। केही देशहरूले चीनसँगको आर्थिक तथा पूर्वाधार साझेदारीलाई ध्यानमा राख्दै कडा संयुक्त वक्तव्य जारी गर्ने विषयमा सावधानी अपनाउनुपर्ने मत राखेका छन्। त्यसैले बैठकबाट कस्तो संयुक्त निष्कर्ष निस्कन्छ भन्ने विषयलाई अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले चासोका साथ हेरिरहेको छ।

विश्लेषकहरूका अनुसार चीन र पश्चिमी शक्तिबीच बढ्दो रणनीतिक प्रतिस्पर्धाको प्रत्यक्ष प्रभाव अहिले प्रशान्त क्षेत्रमा देखिन थालेको छ। समुद्री सुरक्षा, रक्षा सहकार्य र क्षेत्रीय प्रभाव विस्तारको प्रतिस्पर्धाले प्रशान्त टापु राष्ट्रहरूलाई नयाँ कूटनीतिक चुनौती सिर्जना गरेको छ। यही कारणले अहिलेको बैठकलाई भविष्यको क्षेत्रीय सुरक्षा नीतिको दिशानिर्देशक मानिएको छ।

(— नेपालसेज | २२ साउन २०८३, शुक्रबार / 7 August 2026)