बीपी कोइरालाको स्मृति दिवस नेपाली कांग्रेसका लागि केवल श्रद्धाञ्जली अर्पण गर्ने अवसर मात्र होइन, पार्टीको वर्तमान अवस्था, नेतृत्वको दिशा र भविष्यको राजनीतिक यात्रामाथि आत्ममूल्यांकन गर्ने महत्वपूर्ण दिन पनि हो। यस वर्षको स्मृति दिवसले भने कांग्रेसभित्र लामो समयदेखि देखिँदै आएको नेतृत्वको बहस, पुस्तान्तरणको माग र आन्तरिक शक्ति समीकरणलाई थप स्पष्ट रूपमा सार्वजनिक गरिदिएको छ। यस अवसरमा कांग्रेसभित्र दुई फरक कार्यक्रम आयोजना भए। ललितपुरको सानेपास्थित पार्टी केन्द्रीय कार्यालयमा महामन्त्री गगन थापाको नेतृत्वमा 'ग्रीन रन–५ किलोमिटर' कार्यक्रम आयोजना गरियो। कार्यक्रममा महामन्त्री विश्वप्रकाश शर्मा, प्रदीप पौडेललगायत युवा नेताहरूको सहभागिता थियो। आयोजकहरूले यसलाई बीपी कोइरालाको लोकतान्त्रिक समाजवाद, वातावरण संरक्षण र युवाको सहभागितालाई जोड्ने अभियानका रूपमा व्याख्या गरेका थिए।

सम्पादकीय सारांश

Verified

बीपी स्मृति दिवसमा कांग्रेसका दुई अलग कार्यक्रमले आन्तरिक शक्ति समीकरण सार्वजनिक रूपमा देखायो।

सानेपामा गगन थापाको नेतृत्वमा 'ग्रीन रन' तथा प्रज्ञा–प्रतिष्ठानमा देउवा निकट समूहको श्रद्धाञ्जली कार्यक्रम सम्पन्न भयो।

कांग्रेसभित्र पुस्तान्तरण, संगठन सुधार र नेतृत्वको भविष्यबारे बहस अझ तीव्र बन्दै गएको देखिन्छ।

शेरबहादुर देउवाको भावी राजनीतिक सक्रियताबारे चर्चा भए पनि सम्भावित नेपाल फिर्तीबारे आधिकारिक पुष्टि छैन।

आगामी महाधिवेशन र संगठनात्मक निर्णयले कांग्रेसको भावी नेतृत्वको दिशा तय गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।

उता काठमाडौंस्थित नेपाल प्रज्ञा–प्रतिष्ठानमा सभापति शेरबहादुर देउवा निकट समूहले छुट्टै श्रद्धाञ्जली कार्यक्रम आयोजना गर्यो। कार्यक्रममा वरिष्ठ नेताहरूको उल्लेखनीय सहभागिता थियो र संगठन, पार्टी एकता तथा आगामी राजनीतिक रणनीतिबारे छलफल भएको बताइएको छ।

यी दुई कार्यक्रमलाई धेरै राजनीतिक विश्लेषकहरूले कांग्रेसभित्र विकसित हुँदै गएको दुई फरक राजनीतिक धारको सार्वजनिक अभिव्यक्तिका रूपमा हेरेका छन्। यद्यपि, दुवै पक्षले बीपी कोइरालाको लोकतान्त्रिक मूल्य र पार्टी एकताप्रति प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका छन्।

कांग्रेसभित्र केही समययता पुस्तान्तरण, संगठन सुधार, महाधिवेशनको तयारी र भावी नेतृत्वलाई लिएर निरन्तर बहस भइरहेको छ। महामन्त्री गगन थापा, विश्वप्रकाश शर्मा लगायतका नेताहरूले नयाँ पुस्तालाई नेतृत्वमा अघि ल्याउने आवश्यकता औंल्याउँदै आएका छन् भने वरिष्ठ नेताहरूले अनुभव र संस्थागत निरन्तरताको पक्षमा जोड दिएका छन्।

यही पृष्ठभूमिमा शेरबहादुर देउवाको भावी राजनीतिक भूमिका र सक्रियताबारे विभिन्न राजनीतिक वृत्तमा चर्चा भइरहेका छन्। तर उहाँको सम्भावित नेपाल फिर्ती वा त्यससँग सम्बन्धित विभिन्न अड्कलबाजीहरूबारे हालसम्म कुनै आधिकारिक पुष्टि भएको छैन। त्यसैले यस्ता विषयलाई पुष्टि भएको तथ्यभन्दा बढी राजनीतिक विश्लेषण र सम्भावनाको रूपमा हेर्नु उपयुक्त हुन्छ।

आगामी महाधिवेशन, संगठन पुनर्संरचना तथा भावी नेतृत्व चयनको प्रक्रियामा देउवाको भूमिका महत्वपूर्ण रहने अपेक्षा गरिएको छ। त्यसैगरी नयाँ पुस्ता र वर्तमान नेतृत्वबीच सहकार्यको मोडेल विकसित हुन्छ वा प्रतिस्पर्धा अझ तीव्र बन्छ भन्ने विषयले कांग्रेसको आगामी राजनीतिक यात्रालाई प्रभावित गर्न सक्छ।

बीपी कोइरालाको राजनीतिक विरासत लोकतन्त्र, राष्ट्रियता, समाजवाद, मेलमिलाप र संस्थागत संस्कृतिसँग जोडिएको थियो। त्यसैले कांग्रेसका लागि वास्तविक चुनौती नेतृत्व परिवर्तन मात्र होइन, ती मूल्यलाई वर्तमान पुस्तासँग कसरी जोड्ने भन्ने पनि हो।