कात्यायनीलाई वीरता, न्याय, आत्मविश्वास र नकारात्मक शक्तिविरुद्ध संघर्षको प्रतीकका रूपमा पूजा गरिन्छ।
नेपालसेज/काठमाडौं
नवरात्रिको छैटौँ दिन देवी कात्यायनीको पूजा गरिन्छ। नवदुर्गाको यो स्वरूपलाई साहस, वीरता, न्याय र अन्यायविरुद्ध संघर्षको प्रतीकका रूपमा मानिन्छ। धार्मिक कथाअनुसार महिषासुरको अत्याचार अन्त्य गर्न देवीको शक्तिशाली योद्धा स्वरूप प्रकट भएको आख्यान पाइन्छ। यही कारण कात्यायनीलाई दुष्ट शक्तिविरुद्ध लड्ने देवीका रूपमा पूजा गरिन्छ।
कात्यायनी नवदुर्गाको छैटौँ स्वरूप हुन्।
उहाँलाई देवीको योद्धा स्वरूपका रूपमा मानिन्छ।
कात्यायनीको कथा महिषासुरविरुद्धको संघर्षसँग जोडिन्छ।
उहाँको वाहन सिंह मानिन्छ।
उहाँलाई साहस, न्याय र विजयको प्रतीक मानिन्छ।
कात्यायनीको स्वरूपमा देवीलाई विभिन्न आयुधसहित सिंहमा आरूढ भएको देखाइन्छ। सिंहले साहस र निर्भीकताको प्रतीकात्मक अर्थ बोकेको मानिन्छ। कात्यायनीको कथा आजको समाजमा पनि प्रतीकात्मक रूपमा बुझ्न सकिन्छ। अन्याय देख्दा त्यसविरुद्ध आवाज उठाउनु, गलत कुरालाई गलत भन्न सक्नु र सत्यको पक्षमा उभिनु नै कात्यायनीको सन्देशसँग जोड्न सकिन्छ।
विशेषगरी युवापुस्ताका लागि यो स्वरूपले “Speak Up” अर्थात् आफ्नो आवाज प्रयोग गर्ने भाव प्रस्तुत गर्छ। परिवर्तन चाहने हो भने सही ठाउँमा प्रश्न उठाउन र जिम्मेवारीपूर्वक बोल्न आवश्यक हुन्छ। नवरात्रिको छैटौँ दिन कात्यायनीको आराधनाले नवदुर्गाको यात्रामा संघर्ष र विजयको चरणलाई प्रतिनिधित्व गर्छ।
कात्यायनीको प्रतीकात्मक अर्थ
सिंह — निर्भीकता
डरविरुद्ध उभिने साहस।
आयुध — संघर्ष
अन्यायविरुद्धको प्रतिरोध।
योद्धा स्वरूप — न्याय
सत्यको पक्षमा उभिने शक्ति।
आजको सन्देशः “सही कुरा भन्न डराउनु हुँदैन।”
— नेपालसेज | प्रकाशित: ३० असोज २०८३ / October 16, 2026
प्रतिक्रिया दिनुहोस